Innesteling ondersteunen tijdens de wachtweken, wat kun je doen?

Of je nu natuurlijk zwanger wil worden of in een medisch traject zit, er zijn een aantal dingen die je kan doen in de wachtweken na je eisprong of de terugplaatsing om de innesteling een handje te hepen. Fijn om handvatten te hebben want, zeg nu zelf, die ‘wachtweken’ kunnen behoorlijk zenuwslopend zijn…!

–> Gelijk weten wat je zelf kan doen? Klik hier.

Goed om te weten

Een van de dingen die je niet in de hand hebt is de kwaliteit van het embryootje op DNA-niveau. Je kunt hier wel invloed op uitoefenen door je lichaam 12 weken van tevoren voor te bereiden (en manlief 75 dagen), dat bespreek ik in dit blog.

Uit verschillende bronnen blijkt dat een mislukte innesteling voor ongeveer 70% afhangt van de DNA-kwaliteit van het embryootje. Hoe dat precies in elkaar zit, en wat je mogelijk eraan kan doen lees je in les 2 van de fertility foundations (gratis), ‘Hoe goed is je zaad of eicelkwaliteit nou écht?’.

Onthoud alsjeblieft: als je aan de slag gaat met onderstaande tips en de innesteling lukt alsnog niet, wees dan lief voor jezelf en weet dat er nog veel meer andere factoren een rol gespeeld kunnen hebben waar je geen invloed op had…!

Maar nu, de wachtweken…

Wat je NU, op de vooravond van een terugplaatsing kan doen is

• zorgen dat het embryootje na de terugplaatsing beschermd wordt en geen schade oploopt,
• dat je zoveel mogelijk energie tot je beschikking hebt,
• dat je baarmoeder goed doorbloed wordt,
• en je progesteron niveau zo hoog mogelijk blijft.
• Dat er een goede celcommunicatie is. Voeding speelt hierin een grote rol.

Bescherming

Voldoende antioxidanten en de juiste vetzuren

De grootste vijand van een embryootje zijn een teveel aan vrije radicalen. Vrije radicalen horen bij celprocessen. Omdat vrije radicalen schade kunnen aanrichten aan je cellen (waaronder ei- en spermacellen) heeft je lichaam hier iets op bedacht: antioxidanten (eigenlijk hadden ze ‘anti-vrije-radicalen’ moeten heten!). Die antioxidanten krijg je – in principe – binnen via je voeding en rekenen met de vrije radicalen af. Niks aan het handje dan. Zijn er echter te veel vrije radicalen en te weinig antioxidanten, dan ontstaat ‘oxidatieve stress’.

Oxidatieve stress wordt in de hand gewerkt door… Stress. Jawel, daar hebben we ‘m weer. Daarnaast ontstaat oxidatieve stress doordat er te veel ontstekingsbevorderende vetzuren in je cellen ingebouwd zitten – ook in de baarmoederwand. Dan kan er makkelijker oxidatieve stress ontstaan en kunnen vrije radicalen het embryo schade berokkenen.

Oxidatieve stress kan je, kortgezegd, voorkomen door:

• In je eetpatroon voor voldoende beschermende stoffen te zorgen
• Foute vetzuren te vermijden
• Stress te beperken. Ik weet dat het moeilijk is om stress te beperken tijdens de wachtweken – het is nu eenmaal een super spannende periode. Maar er zijn wel een aantal dingen die je kunt doen om je stressniveau enigszins binnen de perken te houden. Zie roze blok.

Onderin ga ik op bovenstaande punten dieper in.

Voldoende energie!

In de spaarstand

Een andere grote factor die bij de innesteling een rol speelt is energie. Voor de verdere groei van het embryo en de innesteling is heel veel energie nodig! Hoe efficiënter de energiehuishouding van je lichaam, hoe beter. Er zijn een paar dingen die je kan doen om energie te ‘sparen’ zodat er meer energie kan gaan naar de groei van die kleine hupseflups.

• Hou je voeten en lichaam warm. Door je simpel voldoende warm aan te kleden :-). Trek lekkere warme sokken aan, duik onder een warme deken op de bank of neem een heerlijke warme kruik mee naar bed! (Leg die bij je voeten of tegen je rug aan, maar niet op je onderbuik als die heel heet is.)
• Geen yoghurt of koude voeding. De vertering hiervan kost je lichaam juist energie. In deze periode is het belangrijk dat je je vertering stimuleert. Hoe beter je voeding verteerd wordt, hoe meer nutriënten je cellen bereiken. Dat kan je door warm te gaan eten en door met bepaalde kruiden en voeding aan de slag te gaan.
• Slaap voldoende. Zorg dat je minimaal zeven uur slaap pakt, liefst acht! En ga op tijd naar bed – zorg dat je ten laatste tegen 23u in dromenland ligt.
• Wees lief voor jezelf! Doe wat op dit moment voor jou mogelijk is en binnen jouw macht ligt. Voel je niet schuldig als iets niet lukt of als je bijvoorbeeld een tip uit deze blog niet toepast! Houd de 20/80 regel aan: 80% van de tijd doe je je best en 20% laat je lekker de teugels vieren.

Een goede doorbloeding

= een goede aanvoer van nutriënten

No stress. Vooral je baarmoederhaarvaatjes hebben een goede doorbloeding nodig om de juiste voedingsstoffen aan te voeren en afvalstoffen af te voeren. En ja hoor, hier komt chronische stress ook weer om de hoek zeilen. Chronische stress maakt je bloed dikker, wat de doorbloeding van haarvaten minder vlot laat verlopen. Dus: tijd om te chillen! Onderin vind je wat handige tips.

Drink voldoende water. Niet alleen zet onvoldoende drinken je lichaam in de stress-stand, je bloed is minder minder vloeibaar als je te weinig vocht binnenkrijgt. Dan krijg je hetzelfde probleem met de niet goed doorbloedde haarvaatjes als hierboven aan de orde kwam. Dus: voldoende drinken is belangrijk! Water is perfect, liefst warm met een theelepeltje mineralenconcentraat erin. Koffie, en andere cafeïne houdende drankjes raad ik echt af. Wil je wel een ‘smaakje’ en een extra hydratatie boost, drink dan kalmerende theetjes zoals kamillethee, muntthee, etc.

Voldoende progesteron

Progesteron, yes please!

Progesteron heb je nodig voor de uitrijping van het baarmoederslijmvlies. Zo kan een eitje goed innestelen. Bovendien zorgt progesteron er ook voor dat, wanneer het eitje eenmaal ingenesteld is, het baarmoederslijmvlies intact blijft. Het zit ‘m in de naam: progesteron komt namelijk van het Latijnse ‘pro-gestare’, oftewel ‘voortdragen’. Als je progesteronspiegels drastisch dalen dan wordt deze laag baarmoederslijmvlies – met eitje en al – afgestoten. En dan krijg je je menstruatie. Maar hoe komt het dat je progesteronspiegel mogelijk niet op peil blijft? Het antwoord is: een teveel aan cortisol.

Cortisol is het zogenaamde stresshormoon. Maar eigenlijk is dit niet helemaal correct. Het is wel het hormoon van ‘actie in de taxi’. Elke dag maak je het aan: in de ochtend piekt het om je uit bed te krijgen, en tegen de avond zakt het weer, zodat je kunt relaxen. Cortisol zorgt ervoor dat je dingen kunt doen. Dingen wilt ondernemen. Het geeft je drive. Cortisol aanmaken is dus helemaal OK, noodzakelijk zelfs, voor ons dagelijks functioneren. Ben je echter druk druk druk, dan gaat je lichaam je cortisolproductie omhoog krikken: er moet immers een tandje bij. Dat is tijdelijk niet zo erg. Het wordt pas problematisch wanneer je cortisolniveau langdurig verhoogd blijft. Want hier komt het belang van receptoren om de hoek kijken: cortisol en progesteron moeten dezelfde receptoren gebruiken.
En nu komt het: zonder die receptoren kunnen beide hormonen helemaal niks! Ze moeten zich namelijk aan zo’n receptor hechten om hun werk te kunnen doen. Als cortisol alle receptoren bezet houdt – zoals bij langdurige stress – heeft progesteron geen kans om zijn werk te doen. Je lichaam denkt: ‘eerst overleven, dan voortplanten’, dus cortisol krijgt voorrang.
Hoe langer jij in de vijfde versnelling staat, hoe minder progesteron zijn werk kan doen, hoe harder je lichaam moet werken om in balans te blijven.
Naar mening is ontspannen het beste wat je kan doen tijdens de wachtweken. Hoe meer je kunt relaxen, hoe meer ruimte je lichaam heeft om progesteron zijn gang te laten gaan. Kijk naar mijn tips hieronder!

Een goede celcommunicatie is cruciaal!

Het belang van essentiële suikers

De communicatie tussen je cellen moet op en top zijn. Zoals je al eerder hebt gelezen, spelen de juiste vetten (ja, we hebben het over DHA!) een cruciale rol – die houden de celwanden lekker soepel. Maar daar stopt het niet! Essentiële suikers zijn ook een belangrijke factor. En nee, ik heb het niet over suikerige donuts of boterbabbelaars! Er zijn acht essentiële suikers die je in bepaalde voedingsmiddelen kunt vinden die je hoogstwaarschijnlijk niet vaak op je bord hebt liggen: bijvoorbeeld zwarte bonen, artisjok of shiitakes. Deze suikers werken echter als een soort ‘alfabet’ voor de communicatie tussen je cellen. Je kunt ze zien als de ‘antennes’ op de celwanden. Wanneer die antennes optimaal functioneren, wordt de informatie tussen de cellen soepel doorgegeven en ‘praten’ ze beter met elkaar.

Maar wat heeft dat te maken met een goede innesteling of de groei van een embryo? Nou, eigenlijk alles! De cellen van de baarmoederwand en het embryootje moeten goed met elkaar communiceren voor een succesvolle innesteling. Dit is cruciaal voor angiogenese, de vorming van nieuwe bloedvaten uit bestaande. Zonder die celpraatjes kan het allemaal niet goed lopen.

……………………………

Tijdens de wachtweken kan je meer doen dan alleen afwachten. Door je voeding, stressniveau, slaap, mindset en doorbloeding te optimaliseren ondersteun je een gezonde hormonale balans én de voorwaarden voor innesteling. In deze blog lees je welke leefstijlkeuzes de meeste impact hebben en hoe je ze direct kunt toepassen. Fijn om wat handvatten te hebben, want laten we eerlijk zijn: die wachtweken kunnen behoorlijk zenuwslopend zijn!!

Goed om te weten

Tijdens de wachtweken zijn er factoren waar je geen directe invloed op hebt, zoals de kwaliteit van het embryo op DNA-niveau. Onderzoek wijst uit dat ongeveer 70% van een mislukte innesteling te maken heeft met genetische factoren van het embryo. Maar er is ook goed nieuws! Je kunt tot zekere hoogtewél invloed uitoefenen op de DNA-kwaliteit van het embryo, en ook op andere factoren die een rol spelen. Ben je nog niet in de wachtweken? Dan is dit hét moment om te werken aan je vruchtbaarheid. Check eerst dan eerst Innesteling: de voorbereiding voor je deze route pakt. Zit je al in de wachtweken? Lees verder!

Wees lief voor jezelf

Zelfs als je alle onderstaande adviezen opvolgt, kan het gebeuren dat de innesteling niet lukt. Wees dan mild voor jezelf. Er zijn zoveel factoren die meespelen en waar je geen controle over hebt. Denk aan die 70% waar ik het hierboven over had. Laat schuldgevoelens dan los en wees lief voor jezelf! Dit zijn de dingen die je NU, op de vooravond van een terugplaatsing en de wachtweken kan doen:

Bescherm het embryootje: zorg ervoor dat het embryo na de terugplaatsing beschermd blijft en geen schade oploopt.
In de spaarstand! Beperk energieverspilling, zodat je lichaam voldoende energie heeft voor het innestelingsproces.
Goede doorbloeding: hou je baarmoeder goed doorbloed om de aanvoer van nutriënten en zuurstof te ondersteunen.
Hormonen in balans: zorg voor een hoog progesteron-, en een normaal cortisolniveau
Optimale celcommunicatie: stimuleer een goede samenwerking tussen je cellen, waarbij voeding een cruciale rol speelt.

In de volgende alinea’s lees je hoe je deze punten kunt toepassen om jezelf optimaal voor te bereiden. Doe wat haalbaar is voor je en doe het zoveel mogelijk vanuit ontspanning.

Bescherm het embryootje

Voldoende antioxidanten en de juiste vetzuren

Vrije radicalen zijn de grootste vijand van een embryootje. Ze ontstaan tijdens normale celprocessen en kunnen schade aanrichten aan je cellen, waaronder ei- en spermacellen. Gelukkig heeft je lichaam hier iets op bedacht: antioxidanten (eigenlijk hadden ze beter ‘anti-vrije-radicalen’ kunnen heten!). Antioxidanten haal je uit voeding en ze neutraliseren vrije radicalen. Niks aan het handje, zou je zeggen. Maar als er te veel vrije radicalen en te weinig antioxidanten zijn, ontstaat er oxidatieve stress.

Wat veroorzaakt oxidatieve stress?

• Chronische stress – jawel, daar hebben we ‘m weer.
• Ontstekingsbevorderende vetzuren: als je dieet veel transvetten of andere ongezonde vetten bevat, kunnen deze ingebouwd worden in je celmembranen, waaronder die van de baarmoederwand. Dit verhoogt het risico op oxidatieve stress en kan schade veroorzaken aan het embryo.
• Te weinig antioxidanten in je eetpatroon. Antioxidanten vangen vrije radicalen af!

Hoe houd je oxidatieve stress binnen de perken?

• Zorg voor voldoende beschermende stoffen in je eetpatroon. Eet minimaal 400 gram groenten en fruit per dag, en zet minimaal driemaal per week wilde vis (geen kweekvis!) op het menu, zodat je voldoende vezels en antioxidanten binnenkrijgt. Kies zoveel mogelijk voor biologische groenten (uiteraard voor zover je portemonnee dat toelaat). In de Fertility App vind je recepten boordevol antoxidanten.
• Vermijd foute vetzuren. Blijf weg van gefrituurd voedsel, halvarine en margarines en industrievoeding waar mais,- soja- of zonnebloemolie in zit. Eet zou puur mogelijk en kies voor gezonde vetzuren zoals olijfolie, avocado olie, ghee, noten, zaden en vis. Meer tips vind je in de voedingstabel van de Fertility App en in mijn kookboek.
• Ondersteun je lichaam met supplementen. Raadpleeg hiervoor de protocollen in de Fertility App.
• Beperk stress. Ik weet dat het niet makkelijk is om tijdens de wachtweken stress te vermijden – het is nu eenmaal een superspannende periode. Maar er zijn wel een aantal manieren om je stressniveau te verlagen. In de Fertility App vind je ontspanningstools om jezelf weer naar standje zen te brengen.

Met bovenstaande aanpak bescherm je niet alleen je embryootje tegen oxidatieve stress, maar help je ook je lichaam optimaal functioneren tijdens deze spannende periode.

Controlefreaks, opgelet: wees mild voor jezelf. Doe wat je kunt en wat goed voelt, en wees niet te streng als iets niet lukt. Gebruik de 80/20-regel: 80% van de tijd geef je het beste van jezelf en 20% van de tijd laat je de teugels vieren.

Voldoende energie!

In de spaarstand

Energie speelt een cruciale rol bij een succesvolle innesteling en de groei van een embryo. Zwanger worden (en blijven) vraagt ontzettend veel van je lichaam. Hoe beter je energiehuishouding werkt, hoe meer je lichaam zich kan focussen op deze belangrijke taak! Daarom is het slim om je energie verstandig te verdelen. Hier zijn een paar praktische tips om energie te besparen, zodat jouw lijf volop kan investeren in de groei van dat kleine wondertje:

• Zet dingen die je energie kosten op een laag pitje. Ben je een drukke duizendpoot die niet stil kan zitten? Tijd om gas terug te nemen. Zeg afspraken die veel energie kosten af, en maak ruimte voor rust en herstel.
• Blijf warm. Houd je lichaam en vooral je voeten goed warm. Hoe? Heel simpel: door je gewoon voldoende warm aan te kleden. Trek lekkere warme sokken aan, kruip onder een deken op de bank of neem een heerlijke warme kruik mee naar bed. Leg de kruik bij je voeten of tegen je rug, maar niet direct op je onderbuik als hij heel heet is!
• Geen koude voeding. Rauwkost en koude gerechten belasten je vertering en kosten je lichaam juist energie. Yoghurt wordt vanuit de ayurveda en Chinese geneeskunde nu echt afgeraden. Kies voor warme voeding en kruiden die je spijsvertering te ondersteunen. Hoe beter je voeding verteerd wordt, hoe meer voedingsstoffen je cellen bereiken. Lees dit artikel over een ‘warme baarmoeder’ voor meer voedingstips. In de Fertility App vind je recepten.
• Drink voldoende water (heet of op kamertemperatuur) met mineralen erin (zie webshop). Of maak een lekkere grote thermoskan met verwarmende theetjes (bijvoorbeeld kamillethee of thee met valeriaan) die je gedurende de hele dag kunt drinken. Let op: drink liever tussen de maaltijden door in plaats van tijdens de maaltijd. Waarom? Tijdens het eten drinken kan de maagzuurconcentratie verdunnen, waardoor de vertering minder efficiënt verloopt.
• Slaap voldoende. Zorg voor minimaal zeven uur slaap per nacht, het liefst acht! Probeer vóór 23u in dromenland te zijn, zodat je lichaam optimaal de kans krijgt om te herstellen en te bouwen aan nieuw leven!
• Sport met mate. Overmatig sporten kan meer kwaad dan goed doen. Houd het bij maximaal twee keer per week. Meer hierover lees je in deze blog over sporten en innesteling.

Een goede doorbloeding

Optimale doorbloeding betekent goede aanvoer van nutriënten

No stress. Voor een succesvolle innesteling hebben je baarmoederhaarvaatjes een optimale doorbloeding nodig. Die haarvaatjes zorgen namelijk voor de aanvoer van nutriënten en de afvoer van afvalstoffen. Helaas heeft chronische stress ook hier een negatieve impact: het maakt je bloed dikker, waardoor de doorbloeding van de haarvaatjes minder soepel verloopt. Tijd om te ontspannen dus!

Drink voldoende water. Te weinig drinken kan je lichaam in een stressstand zetten en maakt je bloed minder vloeibaar, wat de doorbloeding van haarvaatjes verder belemmert. Zorg er dus voor dat je genoeg vocht binnenkrijgt. Water is perfect, liefst warm, met een theelepeltje mineralenconcentraat erin (zie webshop). Vermijd cafeïne, zoals in koffie, cola (light) en sommige energiedrankjes, omdat dit de situatie alleen maar verergert. Wil je toch een drankje met een smaakje? Kies dan voor rustgevende thee zoals kamille- of muntthee. Deze helpen niet alleen bij je hydratatie, maar brengen ook je zenuwstelsel tot rust.

Meer tips over welke drankjes je het beste kunt drinken (en welke je beter kunt vermijden) vind je in mijn receptenboek en in de Fertility App.

Minder stress en meer progesteron

Progesteron, yes please!

Progesteron is dé sterspeler als het gaat om een succesvolle innesteling. Het helpt je baarmoederslijmvlies rijpen, zodat een bevruchte eicel zich goed kan nestelen. Maar daar stopt het niet! Progesteron houdt dat slijmvlies ook intact na de innesteling. De naam zegt het eigenlijk al: ‘pro-gestare’ betekent in het Latijn ‘voortdragen’.

Maar wat als je progesteronspiegel te laag is? Dan wordt je baarmoederslijmvlies instabiel, wat kan leiden tot een menstruatie of zelfs een vroege miskraam. En hier komt de boosdoener: cortisol.

Cortisol: vriend én vijand

Cortisol staat bekend als het stresshormoon, maar eigenlijk is het een actiehormoon. Het geeft je energie en drive, en dat is superhandig – zolang het binnen de perken blijft. In de ochtend piekt je cortisol om je dag op gang te helpen, en tegen de avond zakt het weer, zodat je kunt ontspannen.

Maar… als je lichaam langdurig onder druk staat, blijft die cortisolproductie hoog. En hier komt het probleem: cortisol en progesteron strijden om dezelfde receptoren in je lichaam. Als cortisol de overhand krijgt (zoals bij chronische stress), krijgt progesteron simpelweg geen plek om zijn werk te doen. En dat is funest voor een gezonde innesteling!

Ontspannen betekent dus meer progesteron-power! Hoe meer je ontspant, hoe beter progesteron zijn werk kan doen. Dit betekent:

• Beter rijpend baarmoederslijmvlies
• Minder oxidatieve stress en vrije radicalen
• Betere doorbloeding
• Een kalmer en vruchtbaar lichaam

Dus, tijdens de wachtweken is ontspannen écht het beste wat je kunt doen. Je lichaam werkt hard genoeg – geef het de rust en ruimte om te doen waar het voor gemaakt is. Hoe meer ontspannen je bent, hoe beter progesteron z’n werk kan doen. Dit betekent niet alleen een betere rijping van je baarmoederslijmvlies, maar ook minder oxidatieve stress en vrije radicalen, een betere doorbloeding en een rustiger lichaam dat klaar is voor een succesvolle innesteling.

Tips voor minder stress en meer ontspanning:

• Ga de natuur in. Echt, deze is zo belangrijk! Een boswandeling is bewezen effectief: het verlaagt je cortisolspiegel met 12,4% meer dan een stadswandeling. Trek dus je wandelschoenen aan of haal je fiets uit de schuur, en kies voor een rustige, groene omgeving. De stad uit voor een boswandeling, een strandwandeling of een mooie fietstocht. Lekker uitwaaien.
• Maak je koppie leeg. Vooral ’s avonds: vermijd social media en schermkijken een uur voordat je gaat slapen. Het blauwe licht en de constante prikkels houden je cortisolspiegel onnodig hoog. Heb je hier moeite mee? In Fertility App vind je handige anti-stress tools die je hierbij kunnen helpen.
• Doe ontspannende (fertility)yoga. Sluit je dag af met kalmerende fertility-yogaoefeningen zoals de diepe yogische ademhaling, de omgekeerde houding of de groet aan de 4 windrichtingen. Die vind je in de fertility yogacursus in de Fertility App. Deze oefeningen helpen je cortisol te verlagen en stimuleren de aanmaak van melatonine, een antioxidant die cruciaal is voor zowel je slaap als je vruchtbaarheid. Vlak voor je naar bed gaat is de perfecte tijd voor je oefeningen. Dan daalt je cortisolspiegel sneller en ga je meer melatonine aanmaken. En melatonine is heel belangrijk voor het embryootje! In de gratis basiscursusheb je toegang tot een paar mooie oefeningen. Zie de Fertility App.
• Vermijd cafeïne. Drankjeszoals koffie, zwarte thee en cola (light) verhogen je cortisolspiegel. Kies liever voor kruidenthee, zoals kamille of valeriaan.
• Slaap voldoende. Minimaal zeven tot acht uur per nacht is essentieel. Zorg dat je op tijd (vóór 23u) naar bed gaat. Een slaaptekort kan leiden tot een verhoogd cortisolniveau, omdat je lichaam bij vermoeidheid extra cortisol produceert om je energieniveau op peil te houden. Slaap is niet alleen belangrijk voor rust en herstel, maar speelt ook een rol in de aanmaak van het hormoon melatonine. Dit hormoon, dat voornamelijk in het donker wordt geproduceerd, reguleert niet alleen je slaap-waakcyclus, maar werkt ook als krachtige antioxidant die je eicellen en een embryo beschermt tegen schade door vrije radicalen. Bovendien helpt melatonine tijdens de innesteling om oxidatieve stress in de baarmoeder te verminderen. Hierdoor kan het embryo zich beter ontwikkelen en hechten. Een donkere, rustige slaapomgeving ondersteunt de natuurlijke melatonineproductie en verhoogt daarmee je kansen op een succesvolle innesteling.

Een goede celcommunicatie is cruciaal!

Goede celcommunicatie is essentieel voor een succesvolle innesteling en de gezonde groei van je embryo. Je weet inmiddels dat goede vetten (zoals DHA!) belangrijk zijn voor soepele celwanden. Maar er is nóg een cruciale factor: essentiële suikers. En nee, niet de suikers uit donuts of boterbabbelaars! Er zijn acht specifieke essentiële suikers die je vindt in voedingsmiddelen zoals bijvoorbeeld shiitakes.

Waarom zijn deze suikers zo belangrijk?

Zie het als het ‘alfabet’ van celcommunicatie. Ze werken als antennes op de celwanden en zorgen voor een optimale informatieoverdracht tussen cellen. En dat is precies wat nodig is tussen jouw baarmoeder en het embryo!

Tijdens de innesteling moet er namelijk perfecte communicatie zijn tussen de cellen van de baarmoederwand en het embryo. Dit proces speelt een hoofdrol bij angiogenese, oftewel de vorming van nieuwe bloedvaten tussen het embryo en de moeder. Deze bloedvaten zorgen ervoor dat het embryo de nodige voedingsstoffen en zuurstof krijgt om zich verder te ontwikkelen.

Kortom: een sterke celcommunicatie = een betere innesteling = een grotere kans op een gezonde zwangerschap!

TIP: In de Fertility App vindt je recepten met essentiële suikers die deze celcommunicatie bevorderen.

…………………………………..

REFERENTIES
– Oxidative Stress as Cause, Consequence, or Biomarker of Altered Female Reproduction and Development in the Space Environment – Jon G. Steller,Jeffrey R. Alberts andApril E. Ronca
– Oxidative stress and its implications in female infertility – a clinician’s perspective – Ashok Agarwal , Sajal Gupta, Rakesh Sharma
– Impact of oxidative stress on female fertility Elizabeth H. Ruder, Terryl J. Hartman, and Marlene B. Goldman https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2749720/
– Omega-3 Fatty Acids and Pregnancy – Jaclyn M Coletta, MD,Stacey J Bell, DSc, RD, and Ashley S Roman, MD, MPH
– Dietary omega-3 but not omega-6 fatty acids down-regulate maternal dyslipidemia induced oxidative stress: A three generation study in rats. Ramaiyan, Bettadahalli, Talahalli.
– Eating a diet with three times the recommended daily intake of linoleic acid might be harmful in pregnancy https://www.sciencedaily.com/releases/2019/05/190525132204.htm
– Cortisol levels and very early pregnancy loss in humans https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1533790/
– Yoga for fertility improves both female and male infertility by minimizing stress, which consecutively balances the hormones of the body with improvement in mental health; thereby increasing a couple’s ability to conceive. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3733210/
– Uit 87 studies blijkt dat yoga helpt bij zwanger worden in traject: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/29112941 Yoga Can Improve Assisted Reproduction Technology Outcomes in Couples With Infertility.