Als je bezig bent met vruchtbaarheid en eicelkwaliteit, of een betere eicelopbrengst, heb je waarschijnlijk van alles op je plankje staan. Van ubiPQQ tot DHEA, er zijn talloze middelen die je kan inzetten. Maar wat als ik je vertel dat er een bijzondere Chinese paddenstoel is die misschien ook een gamechanger kan zijn*? Cordyceps sinensis, is een medicinale paddenstoel die al eeuwenlang in de Oosterse geneeskunde wordt gebruikt voor energie, libido (2) en, zo blijkt nu uit onderzoek, ook voor eicelkwaliteit en -opbrengst (1).
Iedereen die in de medische mallemolen zit weet dat elke extra eicel die een IVF poging oplevert telt. Zeker gezien de emotionele, financiële en fysieke belasting van een zo’n traject. Recent wetenschappelijk onderzoek werpt een nieuw licht op hoe Cordyceps, een medicinale paddestoel (nee, je gaat er niet van hallucineren!) daarin een rol zou kunnen spelen. Te goed om waar te zijn? Dat dacht ik ook. Maar ondertussen heb ik het in de praktijk al tig keer ingezet met vaak goede resultaten. Laten we er eens diep induiken!
* Ontspanning en gezonde voeding is en blijft de basis! Als dat niet in orde is ben je dure supplementen aan het slikken die maar minimaal effect zullen hebben.
Waarom is oestrogeen zo belangrijk voor je eicellen?
Voordat we in de werking van Cordyceps duiken, moeten we stilstaan bij een cruciaal hormoon: oestrogeen (specifiek 17β-estradiol, ofwel E2).
Oestrogeen is niet alleen het hormoon dat je cyclus reguleert en je stemming beïnvloedt, het is ook essentieel voor de rijping van je eicellen. Zonder voldoende oestrogeen ontwikkelen eicellen zich minder goed, is er minder opbrengst tijdens een traject, en wordt de kans op een succesvolle bevruchting en innesteling kleiner.
Je eicellen groeien en rijpen in kleine met vloeistof gevulde zakjes in je eierstokken, de zogenaamde follikels. De cellen rondom deze follikels – de granulosa-luteïne cellen (GLC) – spelen een sleutelrol in de aanmaak van oestrogeen. Hoe beter deze cellen hun werk doen, hoe gezonder de eicellen worden.
En dit is precies waar Cordyceps interessant wordt.
Wat zegt de wetenschap? Cordyceps en eicelrijping
Een recente studie heeft onderzocht hoe Cordyceps sinensis de activiteit van de granulosa-luteïne cellen (GLC) beïnvloedt. Deze cellen zijn verantwoordelijk voor de productie van oestrogeen en spelen een grote rol in de rijping van eicellen. (1)
Let wel: de studie is gedaan op losse cellen in een laboratorium, niet op vrouwen in een traject. Maar wat ze ontdekten, is behoorlijk fascinerend:
Cordyceps stimuleert de aanmaak van oestrogeen. De cellen die werden blootgesteld aan Cordyceps begonnen meer oestrogeen (E2) te produceren. En dit gebeurde op een dosis- en tijdsafhankelijke manier, wat betekent dat zekere hoeveelheden Cordyceps voor meer oestrogeenaangemaak zorgde.
Cordyceps activeert enzymen die helpen bij de productie van oestrogeen. Oestrogeen wordt in het lichaam gemaakt uit cholesterol, en dit gebeurt via een reeks enzymen. Cordyceps bleek specifieke enzymen te activeren die deze omzetting versnellen, waaronder:
- Aromatase (zet testosteron om in oestrogeen)
- P450scc en 3β-HSD (betrokken bij de eerste stappen van hormoonproductie)
Vooral aromatase bleek een sleutelrol te spelen.
StAR-eiwit: de sleutel tot betere hormoonproductie. Een ander interessant effect van Cordyceps was de stimulatie van StAR (Steroidogenic Acute Regulatory) eiwit. Dit eiwit is als een transporteur die ervoor zorgt dat cholesterol de juiste plek in de cel bereikt om te worden omgezet in hormonen.
Wat betekent dit? Zonder StAR kan je lichaam minder efficiënt hormonen aanmaken. Maar met meer StAR door Cordyceps wordt dit proces versneld, waardoor uiteindelijk meer oestrogeen wordt geproduceerd.
Het effect van een aromatase-remmer. Om te bewijzen dat Cordyceps echt via aromatase werkte, voegden de onderzoekers een aromatase-remmer toe (een stof die aromatase blokkeert). Wat gebeurde er? De productie van oestrogeen stopte volledig.
Dit bevestigt dat Cordyceps via aromatase werkt om meer oestrogeen aan te maken – en daarmee een mogelijke rol speelt in betere eicelrijping (1).
Wat betekent dit voor jouw vruchtbaarheid?
De studie die ik hierboven beschreef, is gedaan op losse cellen in een laboratorium, niet op vrouwen in een traject. Ze laat het mechanisme mooi zien, maar grootschalig onderzoek bij mensen ontbreekt nog. Dat zegt dan ook weer niet alles. Naar een middel als dit, een eeuwenoude paddenstoel die niemand kan patenteren, wordt zelden groot en duur onderzoek gedaan, simpelweg omdat er voor niemand iets aan te verdienen valt. Geen bewijs betekent hier dus vooral: nog niet grootschalig onderzocht. Dus ik vaar op praktijk ervaring (van mezelf en enkele andere therapeuten die het ook inzetten).
Ik zet Cordyceps met succes regelmatig in bij vrouwen in een traject – maar, belangrijk – altijd hand in hand met rust en goede voeding als basis. Gebaseerd op bovengenoemd onderzoek, en wat ik zie in de praktijk zou Cordyceps gunstig kunnen zijn voor:
- Vrouwen met een lage eicelvoorraad (DOR): Oestrogeen is cruciaal voor de rijping van eicellen, en als Cordyceps dit proces stimuleert, kan het misschien helpen om de kans op een succesvolle eisprong te vergroten.
- Vrouwen die IVF doen: Een goede oestrogeenproductie is essentieel tijdens een IVF-stimulatie, omdat het helpt om follikels te laten groeien en een gezond baarmoederslijmvlies op te bouwen.
- Vrouwen met hormonale disbalansen: Als je oestrogeen te laag is door bijvoorbeeld overmatige stress (die je HPA-as beïnvloedt) of door een verstoring in je eierstokken, dan kan Cordyceps mogelijk helpen dit te ondersteunen.
Zijn er ook nadelen of bijwerkingen?
Hoewel Cordyceps een natuurlijk middel is, betekent dat niet automatisch dat het voor iedereen geschikt is. Aangezien het invloed heeft op oestrogeenproductie, is het belangrijk om voorzichtig te zijn.
- Heb je endometriose? Dan kan extra oestrogeen klachten verergeren.
- Heb je PCOS? Dan kan Cordyceps mogelijk helpen, omdat het het enzym aromatase stimuleert en zo de omzetting van testosteron naar oestrogeen verbetert. Maar, er zijn verschillende vormen van PCOS. Heb je PCOS en oestrogeendominantie dan zou Cordyceps dit kunnen verergeren.
- Gebruik je hormonale medicatie, zoals IVF-stimulatiehormonen? Stop dan met Cordyceps 2 dagen vóór de punctie. Hou je altijd aan de aanbevolen dosering en overleg vooraf met je arts.
Conclusie: moet je Cordyceps proberen?
Deze studie suggereert dat Cordyceps sinensis een veelbelovend supplement zou kunnen zijn voor vrouwen die hun eicelkwaliteit willen ondersteunen (1). Zoals ik eerder al zei: ik zet het vaak – met succes – in bij vrouwen die in een traject zitten. Ik werk met deze Cordyceps en ben er heel enthousiast over, omdat er ook een beetje Reishi bij zit. Reishi kan het lichaam ondersteunen bij stressregulatie en het immuunsysteem helpen balanceren. Lees goed de gebruiksaanwijzing als je dit supplement gaat gebruiken. Je gebruikt het niet aan 1 stuk door maar alleen de 1e helft van je cyclus. Hou je altijd aan de aanbevolen hoeveelheid, meer is niet per se beter.
Maar, zoals altijd met supplementen, wat voor de één werkt, werkt niet altijd voor de ander. Overleg met je arts of therapeut als je twijfelt. En, onthoudt: ontspanning en gezonde voeding is en blijft de basis! Als dat niet in orde is ben je dure supplementen aan het slikken die maar minimaal effect zullen hebben!
REFERENTIES
(1) Huang BM, Hsiao KY, Chuang PC, Wu MH, Pan HA, Tsai SJ. Upregulation of Steroidogenic Enzymes and Ovarian 17β-Estradiol in Human Granulosa-Lutein Cells by Cordyceps sinensis Mycelium. Biology of Reproduction. 2004;70(5):1358–1364. https://doi.org/10.1095/biolreprod.103.022855
(2) Liu Y, Wang J, Wang W, Zhang H, Zhang X, Han C. The Chemical Constituents and Pharmacological Actions of Cordyceps sinensis. Evidence-Based Complementary and Alternative Medicine. 2015;2015:575063. https://doi.org/10.1155/2015/575063
